Taobh istigh de Leabharlann Teaghlaigh Yeats

Tugann an bailiúchán éachtach seo léargas pearsanta ar shaol léitheoireachta ceann de na teaghlaigh ealaíonta is mó cáil in Éirinn. Más mian leat an liosta iomlán a bhrabhsáil, féach Míreanna Bailiúcháin: Leabharlann Teaghlaigh Yeats.

Teastaíonn ticéad léitheora chun teacht ar ár seomraí léitheoireachta. Tá siad saor in aisce agus éasca a fháil. 

Is í leabharlann mhuintir Yeats atá ar marthain agus áirítear ann go leor inscríbhinní, loirg úinéireachta, leabharshuaitheantais, agus nótaí mínithe. Tá 330 leabhar sa bhailiúchán, chomh maith le roinnt imleabhar i ndúblach. Ba mhíreanna gan díol iad seo ón Dun Emer Press, An Cuala Press agus An Dolmen Press. D’oibrigh na deirfiúracha Yeats le Evelyn Gleeson ag Dun Emer Press i mBaile Átha Cliath ó 1902 i leith. Bhunaigh siad An Cuala Press ina dhiaidh sin, tar éis dóibh scaradh le Gleeson in 1908. Bhainistigh Lolly An Cuala Press agus d’fheidhmigh sí an clóphreas agus chabhraigh Lily le saothair ealaíne agus ceardaíochta a chruthú. Bhí an bheirt deirfiúracha oilte faoi William Morris i Londain. Bhí an gnó foilsitheoireachta seo á reáchtáil ag muintir Yeats go dtí deireadh na 1940idí. I measc na leabhar a foilsíodh bhí saothair le WB Yeats agus scríbhneoirí eile a raibh baint acu le hathbheochan liteartha na hÉireann. Ba iad na deirfiúracha Yeats a dhear, a chuir i gcló agus a d'fhoilsigh iad. Áiríodh le gnó Cuala cineálacha eile ealaíne agus ceardaíochta, chomh maith le priontáil, lena n-áirítear bróidnéireacht.

Ina theannta sin, tá tacair de mhórbhileoga a tugadh amach go míosúil thar roinnt blianta sa chéad leath den fhichiú haois. Tionscnamh a bhí iontu de chuid Jack B. Yeats. D'fhoilsigh Elkin Mathews as Londain na mórbhileoga tosaigh in 1902 agus 1903, agus ansin bhí siad cosúil lena chéile i bhformáid níos lú ag An Cuala Press le linn an chéad leath den fhichiú haois agus go leor bearnaí ann le blianta. Ba le Jack Yeats den chuid is mó na léaráidí sna mórbhileoga seo agus bhí bailéid scríofa amach iontu, cuid acu traidisiúnta agus cuid eile comhaimseartha, agus scór ceoil ina measc uaireanta. Díoladh iad i siopaí, cuireadh amach sa phost iad, nó bhailigh pátrúin iad gach mí ar feadh bliana agus bhí sé beartaithe go n-íocfaí síntiús orthu mar thacair dhá mhí dhéag, chun siamsaíocht agus, b'fhéidir maisiúcháin bhalla a sholáthar do shíntiúsóirí. Tá roinnt cóipeanna neamhdhíolta d'fhoilseacháin Dolmen Press ann freisin. Macasamhlacha a bhí iontu seo go príomha ó na 1970idí d’fhoilseacháin Cuala Press roimhe seo, mar bhí an-suim i gcónaí sa Cuala Press mar gheall ar an mbaint a bhí aige leis an teaghlach Yeats. Tá cartlann ghnó An Cuala Press i gColáiste na Tríonóide, Baile Átha Cliath. 

Bhain Leabharlann Teaghlaigh Yeats le John Butler Yeats agus a bhean chéile, Susan (née Pollexfen), agus a gclann, William Butler Yeats, Lily (Susan Mary), Lolly (Elizabeth Corbet), agus Jack. Áiríodh leis freisin leabhair a bhain lena gclann clainne, Michael agus Anne Yeats. Ba iad a gclann gharchlainne a d’aontaigh gurbh í an Leabharlann Náisiúnta an baile ab fhearr don bhailiúchán, agus díoladh leis an NLI é le blianta beaga anuas.

I measc na míreanna a catalógaíodh bhí bailiúchán duaiseanna Susan Pollexfen Yeats as freastal ar Scoil Dhomhnaigh agus as éachtaí eile. Ba í máthair Yeats í. Bhog sí lena teaghlach idir Londain agus seoltaí éagsúla i mBaile Átha Cliath agus i Sligeach, áit ar tógadh í. Chuaigh sí ar scor ansin níos déanaí faoi Bhinn Ghulbain, ach fuair sí bás i Londain agus í ar cuairt ar a páistí ansin agus tá sí curtha in Ealing.

Ba dhuine ciúin, cúlánta í níos déanaí sa saol ar a laghad, tar éis di roinnt strócanna a fhulaingt. As na daoine go léir a raibh leabhair acu sa bhailiúchán seo, is í is mó a bhfuil meas agam uirthi.  Bhí sí pósta le John Butler Yeats, ealaíontóir a raibh scil nach beag aige. D’oibrigh sé mar mhaisitheoir leabhar agus mar phéintéir portráide ach ní raibh sé in ann airgead a choinneáil ina phóca. Chaith Susan éadaí dubha, mar a rinne go leor ban ag an am. Bhí sí sách cúthail agus ní dúirt sí mórán i dtreo dheireadh a saoil. Bhí tinneas uirthi a d’fhulaing sí go cróga agus b’éigean di glacadh agus déileáil leis chomh maith agus a d’fhéadfadh sí.

Bhí grá mór ag a muintir do Bhean Yeats, agus tá plaic i séipéal Naomh Eoin i Sligeach curtha suas ina cuimhne. Bhí ceathrar clainne ag an lánúin a mhair, agus iad go léir an-chumasach: William (an file), Jack (an t-ealaíontóir), agus iníonacha Lily (bróidnéir, ealaíontóir ealaíon agus ceardaíochta ginearálta agus cruthaitheoir éidí agus éadaí eaglaise eile), agus Lolly, (ealaíontóir agus clódóir, a scríobh agus a mhaisigh leabhar faoi phéintéireacht bláthanna). Ba í Lily a thug aire do leabharlann an teaghlaigh agus a thug leabhair le hinscríbhinní orthu go rialta dá neacht agus dá nia, Anne agus Michael, ag tabhairt eolais go minic faoi cé acu dá dtuismitheoirí nó dá seantuismitheoirí a raibh na leabhair ina seilbh acu roimhe seo.

Tógadh grianghraif de na hinscríbhinní agus na sceitsí go léir sna leabhair ina bhfuil siad le feiceáil iontu. Áirítear sna taifid chatalóige aon inscríbhinní a fuarthas ar na leabhair. Tá an taifead is iomláine d'aon leabhar le fáil faoi MARC ar an gcatalóg. 

Is ó Jack B. Yeats an inscríbhinn is fearr liom, ealaíontóir cáiliúil agus bisiúil, a bhuaigh duais Oilimpeach spóirt nuair a chuir sé a phéintéireacht de Shnámh na Life isteach, imeacht bliantúil i mBaile Átha Cliath a bhíonn ar siúl go dtí an lá atá inniu ann. Ar an fhordhuilleog de Chambers Biographical; mór le rá as na náisiúin ar fad agus tráthanna ar fad, scríobhann sé chuig a neacht Susan (ar a dtugtar Lily Yeats go ginearálta):

'Chuig / Lily nó Susan, / le grá ó Jack / 24 Lúnasa 1943 / Ag guí sonais uirthi / agus go leor Breithlaethanta sona / anseo tá go leor Breithlaethanta / chomh maith / Saolta Mór le Rá agus Beaga / fir / Ag cur i gCuimhne dúinn / Is Féidir le Clú a bheith Leochaileach / nuair / I bhFad taobh thiar dúinn.'

Caithfidh gur uncail álainn a bhí ann.

Fuair ​​Michael agus Anne Yeats, clann William B. agus George Yeats (Georgina Hyde-Lees), roinnt bronntanais spéisiúla de leabhair do pháistí ó chairde agus ó chomhscríbhneoirí an fhile, ina measc an file, John Masefield agus an scríbhneoir, Padraic Colum. Thug WBY féin clasaicí dá mhac ar nós The Odyssey of Homer agus a chuid Dánta Bailithe féin.

Má tá aon cheist agat faoi Leabharlann Teaghlaigh Yeats, seol ríomhphost chugam ag info@nli.ie.

Tá súil agam go bhfaighidh tú leabhair agus inscríbhinní spéise ar an liosta: Míreanna Bailiúcháin: Leabharlann Teaghlaigh Yeats

Máire Ní Chonalláin, Coimeádaí Cúnta II, Bailiúcháin Fhoilsithe